कोरोनरी अँजिओप्लास्टी आणि स्टेंट्स

कोरोनरी अँजिओप्लास्टी म्हणजे काय?

कोरोनरी अँजिओप्लास्टी किंवा पर्क्यूटेनियस कोरोनरी इंटरव्हेंशन (पीसीआय), अरुंद किंवा अवरोधित हृदय धमन्या (कोरोनरी धमन्या) उघडण्यासाठी वापरली जाणारी प्रक्रिया आहे. अँजिओप्लास्टी कोरोनरी धमन्यांमधील रक्त प्रवाह सुधारते ज्यामुळे छातीत दुखणे आणि श्वास लागणे यासारख्या अवरोधित हृदयाच्या धमन्यांमुळे उद्भवणारी लक्षणे आणखी सुधारतात.

कोरोनरी अँजिओप्लास्टी सहसा स्टेंटच्या प्लेसमेंटसह एकत्र केली जाते. हे स्टेंट कोरोनरी धमनी उघडे ठेवण्यास मदत करतात. स्टेंट ही एक लहान, वायर-जाळीची नळी असते जी अरुंद धमनीसाठी मचान सारखी बनते ज्यामुळे ती उघडी ठेवण्यास मदत होते. काही स्टेंट हे ड्रग एल्युटिंग स्टेंट असतात जे औषधांनी झाकलेले असतात जे रक्तवाहिन्या पुन्हा अरुंद होण्यापासून प्रतिबंधित करतात. औषधाच्या कोटिंगशिवाय स्टेंट्स बेअर मेटल स्टेंट (BMS) म्हणून ओळखले जातात.

हे का केले जाते?

एथेरोस्क्लेरोसिसवर उपचार करण्यासाठी कोरोनरी अँजिओप्लास्टी केली जाते. एथेरोस्क्लेरोसिस म्हणजे कोरोनरी धमन्यांच्या भिंतीमध्ये हळूहळू प्लेक्स तयार होणे. तुमच्या डॉक्टरांनी अँजिओप्लास्टी हा उपचार पर्याय म्हणून सुचवला जाईल जेव्हा:

• तुमच्या हृदयाचे आरोग्य सुधारण्यासाठी औषधे किंवा जीवनशैलीतील बदल पुरेसे नाहीत.
• जर तुम्हाला हृदयविकाराचा झटका आला असेल आणि ब्लॉक केलेली धमनी त्वरीत उघडली तर नुकसान कमी होण्यास मदत होईल.
• छातीत दुखणे वाढणे.

प्रक्रियेदरम्यान काय होते?

पर्क्यूटेनियस कोरोनरी इंटरव्हेंशन प्रक्रिया कॅथ लॅबमध्ये केली जाते. पाय, हात किंवा मनगटात एक लहान चीरा बनविला जातो. थेट क्ष-किरण प्रतिमांच्या मदतीने, कॅथेटर रक्तवाहिनीत टाकले जाते आणि अवरोधित कोरोनरी धमनीला मार्गदर्शन केले जाते. अडथळा ओळखण्यासाठी कॅथेटरद्वारे कॉन्ट्रास्ट डाई तुमच्या शरीरात इंजेक्ट केला जातो. स्टेंट असलेला फुगा फुगवला जातो जो धमनीच्या अरुंद भागात स्थित असतो. ब्लॉक मुक्त झाल्यानंतर, स्टेंट ठेवला जातो. स्टेंट एक विस्तारित धातूची जाळी आहे, जी फुग्यावर कुरकुरीत केली जाते. स्टेंट ब्लॉकेजच्या ठिकाणी ठेवला जातो, यामुळे रक्तवाहिनी खुली असल्याची खात्री होते आणि हृदयाला योग्य रक्तप्रवाह पुनर्संचयित होतो. साधारणपणे, हे स्टेंट ड्रग-इल्युटिंग स्टेंट असतात जे भविष्यात प्लेक तयार होण्यापासून रोखण्यासाठी औषधे सोडतात. प्रक्रिया पूर्ण झाल्यावर, फुगा काढून टाकला जातो आणि कॅथेटर काढला जातो.

किती वेळ लागेल याला?

प्रक्रियेचा कालावधी तुम्हाला किती ब्लॉकेजेस आहेत आणि तुमच्या आरोग्याची स्थिती यावर अवलंबून आहे. प्रक्रियेपूर्वी तुमचे डॉक्टर चर्चा करतील.

प्रक्रियेनंतर काय होते?

प्रक्रियेनंतर, तुम्ही अतिदक्षता विभागात निरीक्षणाखाली असाल आणि तुमच्या महत्त्वाच्या लक्षणांचे बारकाईने निरीक्षण केले जाईल. तुम्हाला 2-3 दिवसांसाठी रुग्णालयात दाखल केले जाईल आणि तुमच्या पुनर्प्राप्तीवर अवलंबून डिस्चार्जचे नियोजन केले जाईल आणि तुमची आणि तुमच्या हृदयाची प्रगती तपासण्यासाठी फॉलो-अप भेट शेड्यूल केली जाईल.

संपर्कात रहाण्यासाठी

आमच्या कार्डिओलॉजिस्टसोबत भेटीची वेळ बुक करण्यासाठी, इथे क्लिक करा

वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न

कोरोनरी आर्टरी डिसीज म्हणजे काय?

कोरोनरी धमनी रोग म्हणजे आतील भिंतीमध्ये प्लेक तयार झाल्यामुळे कोरोनरी धमन्या (हृदयाच्या स्नायूंना रक्तपुरवठा करणाऱ्या) अरुंद होणे किंवा कडक होणे. यामुळे अंततः हृदयाच्या स्नायूंना होणारा रक्त प्रवाह कमी होईल ज्यामुळे हृदय बिघडते. खालील लक्षणे आहेत:

• छातीत दुखणे किंवा एक किंवा दोन्ही हात किंवा डाव्या खांद्यावर, मान, जबडा किंवा पाठीत दुखणे.
• धाप लागणे.
• अति थकवा येणे.

PCI चे फायदे काय आहेत?

• ओपन हार्ट सर्जरीशिवाय धमनीमध्ये रक्त प्रवाह पुनर्संचयित करा.
• एनजाइना कमी करते.
• लक्षणांमध्ये तात्काळ आराम उदा. चांगला श्वास घेणे.
• स्ट्रोकचा धोका कमी होतो.

मी PCI साठी योग्य उमेदवार आहे का?

खालील कारणांमुळे काही लोकांसाठी पर्क्यूटेनियस कोरोनरी इंटरव्हेंशन किंवा अँजिओप्लास्टीची शिफारस केली जात नाही:

• तुमच्या हृदयाच्या डाव्या बाजूला रक्त आणणारी मुख्य धमनी अरुंद होणे.
• हृदयाचे स्नायू कमकुवत आहेत.
• अनेक रोगग्रस्त रक्तवाहिन्या.

गंभीर क्लिनिकल निर्णय विविध निकषांवर आधारित आहे आणि डॉक्टरांनी ठरवले आहे. कोरोनरी आर्टरी बायपास सर्जरी (CABG) मध्ये, तुमच्या धमनीचा ब्लॉक केलेला भाग तुमच्या शरीराच्या दुसऱ्या भागातून रक्तवाहिनी वापरून बायपास केला जातो. अशाप्रकारे, बायपास शस्त्रक्रियेच्या विरूद्ध अँजिओप्लास्टीचा निर्णय तुमच्या रोगाची व्याप्ती, कोरोनरी धमन्यांमधील ब्लॉक्सची व्याप्ती आणि तुमची एकूण वैद्यकीय स्थिती यावर अवलंबून असेल.

अँजिओप्लास्टी नंतर, मी घरी स्वतःची काळजी कशी घेऊ शकतो?

• भरपूर द्रव प्या, कारण हे तुम्हाला तुमच्या शरीरातील कॉन्ट्रास्ट डाई काढून टाकण्यास मदत करेल.
• लालसरपणा, सूज किंवा ड्रेनेज यांसारख्या चीरा साइटभोवती संसर्गाची चिन्हे तपासा. ताबडतोब आपल्या डॉक्टरांना कळवा.
• निरोगी जीवनशैली उपायांचे पालन करा जसे की पूर्णपणे धूम्रपान करणे, संतुलित आहार घेणे इ.
• घरी परतल्यानंतर एका आठवड्यात तुम्ही तुमची सामान्य दिनचर्या पुन्हा सुरू करू शकता.

काही दिवस कठोर व्यायाम आणि जड वस्तू उचलणे टाळा.

• पुनरावलोकनांसाठी शेड्यूलनुसार तुमच्या कार्डिओलॉजिस्टला भेट द्या.