![](https://cdn.apollohospitals.com/images/2020/11/Know-Your-Heart.jpg)
చోకింగ్(ఉక్కిరిబిక్కిరి కావడం) నిర్వచనం
చోకింగ్ అనేది ఆహారం, నీరు, ఒక ఆట వస్తువు వంటి బాహ్య పదార్ధం ఆహార వాహికలో లేదా గొంతులో పాక్షికంగా లేదా పూర్తిగా ఇరుక్కుని అవరోధంగా ఏర్పడటంగా నిర్వచించబడుతుంది. చోకింగ్ అనేది, శరీరానికి ఆక్సిజన్ తక్కువగా అందడం లేదా అసలు అందకపోవడంతో కూడియుండే అస్ఫిక్సియా రూపం, ఇది అపస్మారక స్థితికి లేదా కొన్ని సందర్భాల్లో మరణానికి కూడా దారితీయవచ్చు.
చోకింగ్(ఉక్కిరిబిక్కిరి కావడం) లక్షణాలు
ఒక వ్యక్తి ఉక్కిరిబిక్కిరి అవుతున్నట్లయితే, ఈ స్పష్టమైన సంకేతాల కోసం చూడండి, తద్వారా మీరు వెంటనే ప్రథమ చికిత్స అందించవచ్చు:
- శ్వాస తీసుకోవడంలో ఇబ్బంది
- అపస్మారక స్థితి
- మాట్లాడలేకపోవడం
- దగ్గలేకపోవడం
- చర్మం, పెదవులు లేదా గోర్లు నీలం రంగులోకి మారడం
అస్ఫిక్సియా యొక్క లక్షణాలు అధిక తీవ్రతను కలిగి ఉండటంతో పాటు పైన పేర్కొన్నవే కాక, వ్యక్తులు ఈ క్రింది వాటిని కూడా అనుభవించవచ్చు:
- అధిక రక్త పోటు
- వేగవంతమైన పల్స్ రేటు
- మూర్ఛలు
- పక్షవాతం
మీరు ఒక వ్యక్తిలో ఈ లక్షణాలలో ఏవైనా కనిపిస్తే, మీరు ఈ క్రిందివి ఇవ్వడం ద్వారా సహాయం చేయవచ్చు:
- 5 సార్లు వీపుపై తట్టటం
- 5 సార్లు పొత్తికడుపుపై ఒత్తిడిని కలుగచేయడం
- అడ్డంకి తొలగిపోయే వరకు పై ప్రక్రియలను ఒకదాని తర్వాత మరొకటిగా నిర్వర్తిస్తూ ఉండటం
ఉక్కిరిబిక్కిరి ప్రమాదానికి కారకాలు
పిల్లలలో ముఖ్యంగా పసిపిల్లలలో ఉక్కిరిబిక్కిరయ్యే సమస్య బొమ్మలు వంటి బాహ్య వస్తువుల ఫలితంగా ఉంటుంది.
పెద్దవారిలో, ఉక్కిరిబిక్కిరి కావడం లేదా అస్ఫిక్సియా ఆహారం సరిగ్గా నమలకపోవడం లేదా అధికంగా మద్యం సేవించడం వల్ల వచ్చే అవకాశాలు ఉన్నాయి. వయస్సు పెరగడం కూడా ఒక ముఖ్యమైన పాత్ర పోషిస్తుంది.
ఉక్కిరిబిక్కిరయ్యే రుగ్మత నిర్ధారణ
ఉక్కిరిబిక్కిరి అయినప్పుడు ప్రథమ చికిత్స అందించిన తర్వాత, తదుపరి నష్టం జరగకుండా చూసుకోవడానికి వైద్య సహాయం తీసుకోవడం మంచిది. వైద్యుడు క్రింది పరీక్షలను నిర్వహించవచ్చు లేదా అడ్డంకిగా ఉన్న వస్తువు తీసివేయబడిందా, ఆహారం లేదా వాయు నాళంలో ఇంకేమైనా ఉందా అని చూడటానికి ఈ క్రింది ప్రక్రియలను మీకు నిర్వహించవచ్చు:
- ఎక్స్-రే
- బ్రోంకోస్కోపీ
ఉక్కిరిబిక్కిరయ్యే రుగ్మతకు ప్రథమ చికిత్స
పెద్దలు లేదా 1 సంవత్సరం కంటే ఎక్కువ వయస్సు ఉన్న పిల్లలలో ఉక్కిరిబిక్కిరి స్థితిని కనుగొన్న సందర్భంలో:
- వ్యక్తి వెనుక, కొద్దిగా ఒక వైపు నిలబడండి. ఒక చేత్తో అతని లేదా ఆమె ఛాతీకి మద్దతు ఇవ్వండి. వస్తువు బయటకు వచ్చేలా, మరింత లోనికి నెట్టబడకుండా చూసుకోవడానికి వ్యక్తిని ముందుకు వంచండి.
- మీ చేతి మడమతో వ్యక్తి భుజం బ్లేడ్ల మధ్య ఐదుసార్లు గట్టిగా తట్టండి.
- అడ్డు తొలగించబడిందో లేదో చూడండి.
- కాకపోతే, ఐదు సార్లు పొత్తికడుపుపై ఒత్తిడిని ప్రయోగించండి
ముఖ్యమైనది: 1 సంవత్సరం కంటే తక్కువ వయస్సు ఉన్న పిల్లలకు లేదా గర్భిణీ స్త్రీలకు పొత్తికడుపుపై ఒత్తిడిని ప్రయోగించకూడదు.
- ఉక్కిరిబిక్కిరి అవుతున్న వ్యక్తి వెనుక నిలబడండి.
- మీ చేతులను వారి నడుము చుట్టూ వేసి ముందుకు వంచండి.
- ఒక పిడికిలి బిగించి, వారి బొడ్డు బటన్ పైన కుడివైపు ఉంచండి.
- మీ పిడికిలి పైన మరొక చేతిని ఉంచండి మరియు లోపలికి మరియు పైకి లాగండి.
- ఈ కదలికను ఐదు సార్లు వరకు పునరావృతం చేయండి.
- వెనుకనుండి తట్టడం మరియు పొత్తికడుపుపై ఒత్తిడిని ప్రయోగించడం తిరిగి ప్రయత్నించిన తర్వాత కూడా వ్యక్తి యొక్క వాయుమార్గం మూసుకొనే ఉంటే, వెంటనే సహాయం పొందండి:
- సహాయం వచ్చే వరకు ఐదు సార్లు వెనుక నుండి తట్టడం మరియు ఐదు సార్లు పొత్తికడుపుపై ఒత్తిడిని ప్రయోగించడం కొనసాగిస్తూనే ఉండండి.
- వ్యక్తి స్పృహ కోల్పోయి, శ్వాస తీసుకోనట్లయితే, CPRని ప్రారంభించండి.
ఉక్కిరిబిక్కిరయ్యే స్థితికి చికిత్స
ఉక్కిరిబిక్కిరవడం లేదా అస్ఫిక్సియా చికిత్సలో ప్రాథమిక CPR, ఇంట్యూబేషన్ (అవరోధానికి కారణమేమిటో చూడడానికి గొంతులోకి స్కోప్ను చొప్పించే ప్రక్రియ) ఉంటుంది, ఆ తర్వాత మాగిల్ ఫోర్సెప్స్ అనే పరికరం ద్వారా దానిని తొలగిస్తారు.
ఈ విధానం పనిచేయదని రుజువైతే , మెడలో రంధ్రం చేసి, ట్యూబ్ని చొప్పించడం ద్వారా క్రికోథైరోటోమీని నిర్వహించవచ్చు. అయితే ఉక్కిరిబిక్కిరయ్యే స్థితి చాలా తీవ్రంగా ఉన్నప్పుడు మాత్రమే ఇలా చేయాలి. చాలా సందర్భాలలో సాధారణంగా ప్రాథమిక ప్రథమ చికిత్స ద్వారా దీనికి చికిత్స చేయవచ్చు.